Tập đoàn Tsingshan đang xem xét một dự án phát triển quy mô lớn tại quốc gia châu Phi này. Trong khi đó, Lygend Resources đang nghiên cứu dự án nickel tại Tanzania, đồng thời xem xét khả năng khởi động lại dự án Koniambo ở New Caledonia.
Các doanh nghiệp Trung Quốc là lực lượng chủ chốt đứng sau sự phát triển mạnh mẽ của ngành nickel Indonesia sau khi Jakarta cấm xuất khẩu quặng vào năm 2020. Các khoản đầu tư vào nhà máy luyện kim và khu công nghiệp đã giúp Indonesia trở thành trung tâm tăng trưởng của thị trường nickel toàn cầu - kim loại quan trọng trong sản xuất thép không gỉ và pin xe điện.
Theo số liệu của Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), tỷ trọng sản lượng nickel khai thác toàn cầu của Indonesia đã tăng từ hơn 30% năm 2020 lên trên 60% vào năm 2025.

Nguồn cung giá thấp từ Indonesia đã góp phần tạo ra tình trạng dư cung trên thị trường nickel, kéo giá giảm và gây áp lực lên các nhà sản xuất có chi phí cao tại nhiều quốc gia khác, trong đó có Glencore, BHP và Sumitomo.
Tuy nhiên, những thay đổi gần đây trong chính sách khai khoáng của Indonesia đã khiến nhiều nhà đầu tư cân nhắc lại kế hoạch mở rộng. Các biện pháp như siết hạn ngạch khai thác quặng nickel, đề xuất tăng thuế và điều chỉnh giá khoáng sản tham chiếu đã làm gia tăng lo ngại về chi phí đầu tư trong tương lai.
Ông Tim Hoff, chuyên gia phân tích cấp cao tại Canaccord, cho rằng việc gia tăng các thủ tục quản lý và cơ chế kiểm soát có thể ảnh hưởng đến quy mô đầu tư của doanh nghiệp.
Dữ liệu cho thấy vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Indonesia giảm 6% trong năm 2025, trong khi năm trước đó tăng 19%. Đầu tư vào lĩnh vực khai khoáng đạt đỉnh vào năm 2024, còn các khoản đầu tư mới vào ngành luyện kim kim loại cơ bản đã có dấu hiệu chững lại kể từ đó.
Mở rộng sang châu Phi và Thái Bình Dương
Tsingshan, nhà sản xuất thép không gỉ lớn nhất thế giới, đã trình đề xuất trị giá nhiều tỷ USD lên Chính phủ Madagascar để xây dựng một khu công nghiệp khai thác và chế biến khoáng sản, trong đó có nickel.
Bộ trưởng Mỏ Madagascar Karl Andriamparany cho biết dự án được lấy cảm hứng từ các tổ hợp Morowali và Weda Bay mà Tsingshan đã phát triển tại Indonesia. Hiện đề xuất vẫn đang trong quá trình xem xét và chưa được cấp giấy phép khai thác.

Trong khi đó, Lygend đang đàm phán mua cổ phần tại dự án Kabanga ở Tanzania. Đây được đánh giá là một trong những mỏ nickel sulphide chưa được phát triển lớn nhất thế giới.
Tại New Caledonia, Lygend cũng đã đề xuất đầu tư vào dự án Koniambo sau các chuyến khảo sát thực địa được thực hiện vào cuối năm 2025.
Nếu được triển khai, đây sẽ là những khoản đầu tư nickel đầu tiên của Tsingshan và Lygend bên ngoài Indonesia.
Những thách thức của các dự án mới
Dù vậy, các lựa chọn thay thế Indonesia không dễ triển khai. Các dự án tại Madagascar và Tanzania được đánh giá có mức độ rủi ro cao hơn do hạn chế về cơ sở hạ tầng, quy mô phát triển và khả năng tiếp cận nguồn quặng.
Dự án Koniambo từng sản xuất hơn 28.000 tấn nickel vào năm 2018 nhưng phải dừng hoạt động từ năm 2024 sau khi giá kim loại này giảm mạnh.
Đối với dự án Kabanga, Lifezone Metals ước tính cần gần 1 tỷ USD vốn đầu tư ban đầu và khoảng 6 năm để xây dựng, trước khi đạt công suất mục tiêu khoảng 50.000 tấn nickel mỗi năm nếu quyết định đầu tư cuối cùng được thông qua trong năm nay.
Các chuyên gia cho rằng Indonesia vẫn giữ vai trò trung tâm trong chuỗi cung ứng nickel toàn cầu nhờ lợi thế về quy mô sản xuất, cơ sở hạ tầng và nguồn tài nguyên. Tuy nhiên, việc các doanh nghiệp Trung Quốc tìm kiếm cơ hội tại những khu vực mới cho thấy xu hướng đa dạng hóa nguồn cung đang ngày càng rõ nét trong ngành công nghiệp nickel toàn cầu.

Nguồn: VINANET/VITIC/Reuters