Ngày 20/02, ông Trump ký sắc lệnh áp thuế 10% trong thời hạn 150 ngày để thay thế các mức thuế diện rộng đã bị Tòa án Tối cao bác bỏ. Tuy nhiên, một ngày sau đó, ông tuyên bố sẽ nâng mức thuế lên 15%.
Dù vậy, ngay trước thời điểm thu thuế, Cơ quan Hải quan và biên phòng Mỹ (CBP) thông báo mức thuế áp dụng sẽ là 10% (trừ các mặt hàng được miễn). CBP chỉ có thể thực thi các sắc lệnh và tuyên bố chính thức đã được ban hành, nhưng tính đến ngày 23/02, ông Trump chưa ký sắc lệnh chính thức nâng thuế lên 15%.
Một quan chức Nhà Trắng cho biết Tổng thống “không thay đổi quan điểm” về mục tiêu áp thuế 15% theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, nhưng chưa cung cấp mốc thời gian cụ thể cho việc điều chỉnh.
Việc áp dụng mức 10% thấp hơn tuyên bố mới nhất của Tổng thống đã làm gia tăng sự mơ hồ về định hướng chính sách. Thông báo của CBP không giải thích lý do áp dụng mức thuế thấp hơn.
Deutsche Bank nhận định bài phát biểu Thông điệp Liên bang của ông Trump vào tối 24/02 có thể làm rõ hơn các bước đi tiếp theo. Ngân hàng này cũng cho rằng mức thuế có thể giảm trong năm nay sau phán quyết của Tòa án tối cao Mỹ.
Dù mức 10% được đánh giá là thấp hơn dự đoán, bất ổn về triển vọng thương mại vẫn khiến chứng khoán toàn cầu mở cửa giảm điểm. Tuy nhiên, các chỉ số chính của Phố Wall chốt phiên tăng, nhờ nhóm cổ phiếu công nghệ phục hồi: Nasdaq tăng 1,05%, Dow Jones tăng 0,76% và S&P 500 tăng 0,77%.
Cùng thời điểm thu thuế mới, việc thu các mức thuế theo đạo luật khẩn cấp (dao động từ 10% đến 50%) đã bị hủy bỏ.
Các nguyên đơn thắng kiện tại Tòa án Tối cao đã nộp đơn lên tòa án liên bang nhằm yêu cầu thực thi phán quyết và khởi động quy trình hoàn thuế.
Tổ chức Liberty Justice Center cho biết đã đề nghị tòa án yêu cầu chính phủ hoàn trả các khoản thuế đã thu kèm lãi suất. Theo ước tính của Penn-Wharton Budget Model, hơn 175 tỷ USD đã được thu từ các mức thuế dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế năm 1977 - nay đã bị Tòa án Tối cao vô hiệu hóa.
Chủ tịch Liberty Justice Center Sara Albrecht, đại diện các doanh nghiệp nhỏ, cho biết chính phủ cần thực hiện đúng cam kết hoàn thuế tự động nếu các mức thuế bị bác bỏ.
Mức thuế 10% mới đặt Liên minh Châu Âu vào thế khó, khi khối này đã đạt được thỏa thuận thương mại với Mỹ dựa trên mức thuế cơ sở 15%. Cao ủy Thương mại Châu Âu Maros Sefcovic cho biết EU đang trong “giai đoạn chuyển tiếp”, nhưng phía Mỹ đã trấn an rằng Washington sẽ tuân thủ thỏa thuận.
Trong khi đó, Trung Quốc kêu gọi Mỹ từ bỏ các biện pháp thuế quan đơn phương và phát tín hiệu sẵn sàng nối lại đàm phán thương mại.
Điều 122 của Đạo luật Thương mại cho phép tổng thống áp thuế tối đa 150 ngày nhằm xử lý tình trạng thâm hụt cán cân thanh toán nghiêm trọng. Chính quyền Mỹ lập luận rằng mức thâm hụt thương mại hàng hóa 1.200 tỷ USD mỗi năm, thâm hụt tài khoản vãng lai tương đương 4% GDP và sự đảo chiều thặng dư thu nhập sơ cấp là cơ sở cho quyết định này. Tuy nhiên, một số chuyên gia kinh tế và luật thương mại cho rằng Mỹ chưa ở tình trạng khủng hoảng cán cân thanh toán, khiến các mức thuế mới có thể tiếp tục đối diện rủi ro pháp lý.