Bộ Công Thương dự báo, năm 2009, do giá nguyên, nhiên, vật liệu đầu vào của 4 mặt hàng chủ chốt là sắt thép, phôi thép, phân bón, xăng dầu giảm mạnh, từ 30 đến 50% (ước giảm theo giá của 4 mặt hàng trên khoảng 6 tỷ USD) so với năm 2008 làm cho trị giá NK giảm nhiều mặc dù số lượng có thể tăng nhẹ. Mặt khác, việc NK số lượng lớn sắt thép, phôi thép, phân bón để đầu cơ khiến giá lên như năm qua nhiều khả năng không còn. Thêm vào đó, nhà máy Lọc dầu Dung Quất đi vào hoạt động nên lượng xăng, dầu NK năm 2009 sẽ giảm, ước đạt 11 triệu tấn với kim ngạch khoảng 6 tỷ USD (giá bình quân 545 USD/tấn), giảm thêm 5 tỷ USD so với năm 2008. Ngoài ra, do khó khăn về thị trường, vốn, lãi suất, DN và người dân cũng sẽ tiết kiệm hơn trong sản xuất, tiêu dùng nên nhu cầu NK nguyên liệu để sản xuất hàng XK cũng giảm theo.
Để giảm nhập siêu, tiến tới cải thiện cán cân thương mại và nâng cao mức dự trữ ngoại tệ nhằm duy trì sự lành mạnh của các chỉ tiêu kinh tế vi mô, cùng với nhiệm vụ đẩy mạnh XK, Bộ Công Thương đã đưa ra các giải pháp ngắn hạn, trung và dài hạn như: tiếp tục kiểm soát chặt nguồn ngoại tệ cho NK đối với nhóm cần kiểm soát NK và nhóm hạn chế nhập siêu; tiếp tục thực hiện các biện pháp bình ổn thị trường, cân đối cung cầu các hàng hóa cơ bản của nền kinh tế. Trong đó, đặc biệt quan tâm việc nâng cao chất lượng công tác dự báo, cảnh báo xu hướng giá cả và thị trường thế giới trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động, qua đó đề xuất những giải pháp bình ổn thị trường, cân đối cung - cầu hiệu quả; duy trì quản lý NK bằng giấp phép tự động; hạn chế NK qua việc quy định thời hạn nộp thuế; phát động nhân dân tiết kiệm và sử dụng hàng Việt Nam… Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh phát triển sản xuất các sản phẩm có lợi thế cạnh tranh, thay thế hàng NK; phát triển ngành công nghiệp phụ trợ; nghiên cứu xây dựng các biên pháp và tiêu chuẩn kỹ thuật; chống lãng phí trong đầu tư xây dựng cơ bản…
Tuy nhiên, để những giải pháp trên đạt được hiệu quả cao, tại Hội nghị “Triển khai nhiệm vụ ngành Công Thương năm 2009” vừa qua, Thủ tướng Chính Phủ Nguyễn Tấn Dũng đã đặc biệt lưu ý đến công tác dự báo và điều hành của các cơ quan, cục, vụ chức năng. Theo dõi sát sao, cập nhật diễn biến, số liệu NK từng ngày, tháng để báo cáo và đưa ra những đề xuất kịp thời. Mặt khác, Thủ tướng cũng yêu cầu phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các Bộ chức năng với các địa phương, hiệp hội ngành hàng, như vậy năm 2009 mới có khả năng thực hiện được các chỉ tiêu đã đề ra.