Theo số liệu thống kê của Bộ Công Thương, kim ngạch XK 10 tháng năm 2008 ước đạt 53,774 tỷ USD, tăng 36,7% so với cùng kỳ năm trước. Nếu nhìn tổng thể 10 tháng, đây là mức tăng trưởng ấn tượng trong bối cảnh kinh tế thế giới gặp khó khăn và là mức tăng trưởng xuất khẩu cao nhất từ trước đến nay. Tuy nhiên, nếu nhìn từng tháng, XK đang chững lại và có dấu hiệu thụt lùi.
Phân tích về nguyên nhân sụt giảm kim ngạch XK, ông Vũ Đức Giang, Tổng giám đốc Tập đoàn Dệt may (Vinatex) cho biết: khó khăn của ngành dệt may là xuất khẩu sang thị trường Mỹ đã chững lại, duy chỉ còn thị trường EU là tạm ổn định. Khả năng hết năm 2008, xuất khẩu dệt may chỉ có thể đạt 9-9,2 tỷ USD. Vì vậy, những đơn vị đầu tư cho sản xuất tăng trưởng cần phải được ưu tiên. Bởi sản xuất chỉ có thể tăng trưởng từ 7-10% chứ không thể tăng trưởng 20-25% được nếu không đầu tư mở rộng.
Hiệp hội Thủy sản Việt Nam cho biết: tuy ngành thủy sản XK đạt tới 3,6 tỷ USD trong 10 tháng. Dự báo cả năm sẽ không đạt được 4,5 tỷ USD như dự kiến, tăng trưởng chỉ vào khoảng 17% so với cùng kỳ và chỉ đạt khoảng 4,4 tỷ USD. Những ngày qua, ngành thuỷ sản không bị các đối tác rút đơn hàng như ngành dệt may nhưng họ đã yêu cầu sẽ trả trước 60-70% giá trị đơn hàng, nợ lại 30-40% thanh toán sau.
Còn chủ tịch Hiệp hội Điều cho biết, điều Việt Nam đang xuất khẩu 40% vào Mỹ và 20% vào EU, vì thế nhu cầu tiêu dùng cũng đã và đang chững hẳn lại, hàng đã giao thanh toàn rất chậm, một số thị trường đã chính thức đề nghị lùi thời gian giao hàng. Trong nớưc thì 80-90% DN đã ngừng sản xuất. Kèm theo đó là giá cả xuống nhanh, từ 5.500 USD/tấn (giá bình quân của 9 tháng đầu năm) nay đã giảm xuống 4.100- 4.200 USD/tấn. Lượng tồn kho hiện đã tăng lên trên 30 ngàn tấn, trị giá trên 100 triệu USD.
Các ngành gỗ, dầu thô, thủy sản, linh kiện điện tử... đều khẳng định khó hoàn thành mục tiêu XK trong năm 2008.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên cho biết: Bộ sẽ tiếp tục chủ trì các cuộc họp với Vụ Thị trường trong nước, Vụ Thị trường nước ngoài để xúc tiến mạng lưới bán hàng. Bộ Công Thương đề nghị các Hiệp hội ngành hàng liên lạc trực tiếp với các thương vụ nước ngoài khi gặp khó khăn trong thanh toán hoặc thông tin về thị trường hoặc đối tác XK.... Bên cạnh đó, Bộ Công thương cũng sẽ phối hợp với Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước tháo gỡ các khó khăn về thuế nguyên phụ liệu nhập khẩu, về chính sách tỷ giá để tạo điều kiện cho doanh nghiệp tổ chức sản xuất, kinh doanh.