Lạm phát cơ bản hạ nhiệt nhờ trợ cấp năng lượng
Theo dữ liệu mới công bố, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) toàn phần theo năm của Nhật Bản trong tháng 8/2026 ghi nhận mức tăng 1,9%, không thay đổi so với tháng 7 và tiếp tục giữ ở mức cao nhất kể từ tháng 12/2025. So với tháng trước đó, CPI chỉ nhích nhẹ 0,1%, chậm hơn đáng kể so với mức tăng 0,5% của tháng 7.
Chỉ số CPI cơ bản (loại trừ mặt hàng thực phẩm tươi sống) tăng 1,7% so với cùng kỳ năm ngoái, hạ nhiệt so với mức 1,8% trong tháng 7 và thấp hơn mức dự báo 1,8% từ thị trường. Đây là tháng thứ 7 liên tiếp chỉ số này nằm dưới mức mục tiêu 2% của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ). Việc lạm phát cơ bản được kiểm soát chủ yếu nhờ các gói trợ cấp nhiên liệu của chính phủ, giúp giảm bớt áp lực tăng giá năng lượng từ xung đột tại Trung Đông.
Trong khi đó, chỉ số lạm phát lõi do BoJ theo dõi sát sao (loại trừ cả thực phẩm tươi sống và năng lượng) tăng 1,9% so với cùng kỳ, đánh dấu tốc độ tăng nhanh nhất trong 3 tháng qua.
Chi tiết theo từng nhóm hàng trong tháng 8/2026:
Thực phẩm tăng 3,1% (tháng 7 tăng 3,5%); Đồ dùng gia đình tăng 4,9% (tháng 7 tăng 3,7%); Y tế tăng 3% (tháng 7 tăng 2,1%); Giao thông tăng 2,3% (tháng 7 tăng 2,6%); Giá khí đốt tăng 2%; Giá điện giảm sâu -2,4% nhờ trợ cấp chính phủ; Giáo dục tiếp tục duy trì trạng thái giảm -3,8%.
Nhập khẩu dầu thô tăng vọt, thâm hụt thương mại tăng mạnh
Cùng thời gian, cán cân thương mại của Nhật Bản ghi nhận mức thâm hụt tăng mạnh lên 1.105,6 tỷ Yên trong tháng 8/2026, cao hơn nhiều so với con số 294,1 tỷ Yên cùng kỳ năm trước và sát mức dự báo 1.052,6 tỷ Yên của thị trường. Đây là tháng thâm hụt thứ 4 liên tiếp và là mức thâm hụt theo tháng lớn nhất kể từ tháng 1/2026.
Nguyên nhân chính dẫn đến thâm hụt là do đà tăng trưởng của nhập khẩu vượt xa xuất khẩu. Kim ngạch nhập khẩu tháng 8 nhảy vọt 28% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 11.153,9 tỷ Yên. Mức tăng này vượt dự báo 26,3% của thị trường và đánh dấu tốc độ tăng trưởng nhập khẩu mạnh nhất kể từ tháng 11/2022.
Sự gia tăng nhập khẩu phản ánh sức mua nội địa vững chắc nhờ các biện pháp kích thích kinh tế được triển khai từ cuối năm 2025. Đáng chú ý, kim ngạch nhập khẩu dầu thô tăng vọt 58,7% trong bối cảnh Nhật Bản chủ động đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, nhằm giảm sự phụ thuộc vào khu vực Eo biển Hormuz trước các căng thẳng kéo dài.
Xuất khẩu chip AI duy trì đà tăng trưởng 12 tháng liên tiếp
Ở chiều ngược lại, kim ngạch xuất khẩu của Nhật Bản trong tháng 8/2026 tăng 19,3% so với cùng kỳ năm trước, đạt 10.048,4 tỷ Yên, vượt mức kỳ vọng 18,2% của thị trường. Đây là tháng tăng trưởng xuất khẩu thứ 12 liên tiếp của nền kinh tế lớn thứ ba thế giới.
Động lực tăng trưởng xuất khẩu chủ yếu đến từ nhu cầu toàn cầu gia tăng đối với các dòng chip xử lý trí tuệ nhân tạo (AI) và linh kiện bán dẫn, bất chấp những rủi ro gián đoạn chuỗi cung ứng xuất phát từ xung đột Trung Đông.
Về thị trường tiêu thụ, xuất khẩu của Nhật Bản ghi nhận mức tăng trưởng tích cực tại hầu hết các đối tác lớn. Trong đó, Mỹ tăng 24,9%; Khu vực ASEAN tăng 22,3%; Trung Quốc tăng 20,6%; Liên minh Châu Âu (EU) tăng 11,0%; Việt Nam tăng 8,8%. Ngược lại, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường Hồng Kông giảm 20,4%, đồng thời thị trường Trung Đông cũng ghi nhận sự sụt giảm.