Dấu mốc mới khi bưởi Việt Nam lần đầu vào thị trường Australia
Sự kiện này được đánh giá là bước tiến quan trọng, không chỉ tạo thêm dư địa cho xuất khẩu bưởi mà còn cho thấy năng lực đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế của chuỗi sản xuất nông sản Việt Nam đang từng bước được nâng cao. Trong bối cảnh kim ngạch xuất khẩu bưởi vẫn còn khiêm tốn so với tiềm năng sản xuất, việc mở rộng thị trường theo hướng chính ngạch và đa dạng hóa điểm đến được xem là yếu tố then chốt để nâng cao giá trị gia tăng cho ngành hàng trong thời gian tới.
Theo thông tin từ Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), ngày 22/4/2026, lô bưởi tươi đầu tiên của Việt Nam đã chính thức được xuất khẩu sang Australia, đánh dấu thành công của quá trình mở cửa thị trường đối với sản phẩm bưởi tươi.
Lô hàng đầu tiên gồm 940,5 kg bưởi tươi được vận chuyển bằng đường hàng không và hoàn tất các thủ tục thông quan vào ngày 22/4/2026. Bên cạnh đó, lô hàng thương mại tiếp theo dự kiến có khối lượng 5 tấn, sử dụng nguồn nguyên liệu từ tỉnh Đồng Tháp, đang được triển khai theo kế hoạch xuất khẩu.
Trước đó, ngày 9/10/2025, Việt Nam và Australia chính thức hoàn tất thỏa thuận cho phép nhập khẩu trái bưởi tươi của Việt Nam. Trong quá trình này, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật là cơ quan đầu mối kỹ thuật, trực tiếp chủ trì đàm phán, trao đổi với phía Australia, xây dựng và hoàn thiện hồ sơ kỹ thuật để mở cửa thị trường đối với sản phẩm bưởi tươi của Việt Nam.
Để đáp ứng các quy định của phía Australia, toàn bộ chuỗi sản xuất và xuất khẩu đã được kiểm soát chặt chẽ từ vùng trồng, cơ sở đóng gói đến khâu xử lý sau thu hoạch và vận chuyển. Các lô hàng phải trải qua quy trình kiểm tra nghiêm ngặt về kiểm dịch thực vật và an toàn sinh học tại cửa khẩu nhập cảnh, bao gồm kiểm tra hồ sơ, bao gói, ghi nhãn và lấy mẫu kiểm dịch thực tế. Quy mô lấy mẫu có thể lên tới 600 quả đối với lô hàng lớn.
Theo đánh giá của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, việc lô bưởi đầu tiên của Việt Nam được thông quan vào thị trường Australia là dấu mốc có ý nghĩa quan trọng đối với ngành hàng bưởi, là nền tảng để tiếp tục mở rộng xuất khẩu sang các thị trường có yêu cầu cao trong thời gian tới, đồng thời tạo thêm động lực cho các loại trái cây tươi khác của Việt Nam tiếp cận những thị trường khó tính.
Tiềm năng lớn nhưng kim ngạch xuất khẩu còn khiêm tốn
Song song với việc thâm nhập thị trường cao cấp, ngành hàng bưởi cũng đang đứng trước cơ hội mở rộng mạnh mẽ về quy mô tiêu thụ khi Việt Nam và Trung Quốc cũng vừa chính thức ký Nghị định thư về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với quả bưởi và quả chanh xuất khẩu, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc, ngày 15/4/2026.
Việc ký Nghị định thư tiếp tục khẳng định xu hướng mở cửa thị trường theo hướng chính ngạch, minh bạch và tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời mở ra cơ hội khai thác hiệu quả tiềm năng sản xuất của ngành hàng bưởi trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ tại thị trường Trung Quốc vẫn duy trì ở mức cao.
Hiện bưởi nằm trong nhóm nông sản có lợi thế của nước ta khi Việt Nam thuộc nhóm quốc gia có quy mô sản xuất hàng đầu thế giới, với diện tích vượt 100.000 ha và sản lượng có tiềm năng vượt 1 triệu tấn mỗi năm. Nhiều vùng sản xuất tập trung đã hình thành tại các địa phương như Hà Nội, Phú Thọ, Tuyên Quang, Vĩnh Long, Đồng Nai và Đồng Tháp.
Cùng với đó, các giống bưởi đặc sản như bưởi Diễn, bưởi Phúc Trạch, bưởi Đoan Hùng, bưởi Năm Roi và bưởi Da Xanh có năng suất cao, chất lượng tốt và được thị trường trong và ngoài nước đánh giá cao.
So với một số loại trái cây khác, bưởi có thời gian bảo quản dài hơn, thuận lợi cho vận chuyển đường bộ và đường biển, giúp giảm áp lực chi phí logistics khi xuất khẩu chính ngạch. Tuy nhiên, kim ngạch xuất khẩu của mặt hàng này hiện vẫn còn khiêm tốn, chỉ khoảng 70 triệu USD mỗi năm.
Thực tế này cho thấy phần lớn sản lượng bưởi vẫn được tiêu thụ trong nước, chưa hình thành được dòng chảy thương mại quy mô lớn và ổn định. Do đó, việc mở rộng thị trường xuất khẩu, đặc biệt là các thị trường lớn và có tiêu chuẩn cao, được xem là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả kinh tế cho người sản xuất và thúc đẩy phát triển bền vững ngành hàng.
Theo đánh giá của cơ quan quản lý, những kết quả đạt được trong việc mở cửa thị trường đối với trái bưởi không chỉ mang ý nghĩa riêng đối với một ngành hàng, mà còn phản ánh xu hướng mở rộng danh mục nông sản xuất khẩu theo hướng minh bạch, chuẩn hóa và tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế.
Trong thời gian tới, cùng với việc mở rộng thị trường và hoàn thiện chuỗi sản xuất theo tiêu chuẩn chất lượng cao, triển vọng xuất khẩu bưởi Việt Nam được đánh giá là tích cực. Việc từng bước chinh phục các thị trường lớn và khó tính sẽ tạo nền tảng để ngành hàng bưởi phát triển bền vững, nâng cao giá trị gia tăng và đóng góp hiệu quả hơn cho tăng trưởng xuất khẩu nông sản của Việt Nam.