Các hãng dược lớn của Trung Quốc như Jiangsu Hengrui Pharmaceuticals và CanSino Biologics đang gặp khó khăn trong việc tuyển dụng nhân sự có kinh nghiệm quốc tế để phát triển, đăng ký và thương mại hóa thuốc tại thị trường nước ngoài.
Theo các lãnh đạo doanh nghiệp và chuyên gia trong ngành, sự thiếu hụt này phản ánh thực tế Trung Quốc đã nhanh chóng trở thành trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm các loại thuốc thế hệ mới, nhưng nguồn nhân lực phục vụ quá trình đưa sản phẩm ra thị trường quốc tế vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu.
Dữ liệu của hãng nghiên cứu y tế IQVIA cho thấy 88% các thử nghiệm lâm sàng do doanh nghiệp Trung Quốc thực hiện trong năm 2025 chỉ diễn ra trong nước. Trong khi đó, tại Mỹ, các doanh nghiệp Trung Quốc chỉ tiến hành khoảng 5% tổng số thử nghiệm lâm sàng.
Điều này tạo ra thách thức khi nhiều cơ quan quản lý, đặc biệt là Mỹ, yêu cầu các loại thuốc mới phải có dữ liệu từ các thử nghiệm đa khu vực, phản ánh đa dạng nhóm bệnh nhân và điều kiện điều trị trước khi được cấp phép.
Lãnh đạo Hengrui và CanSino đều cho biết ngành dược Trung Quốc đang thiếu đội ngũ chuyên gia có kinh nghiệm về phát triển thuốc toàn cầu, quản lý đăng ký tại nhiều thị trường, tổ chức thử nghiệm lâm sàng quốc tế cũng như hoạt động tiếp thị ở nước ngoài.
Theo khảo sát của tổ chức nghiên cứu ICON, các doanh nghiệp công nghệ sinh học tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương có khả năng gặp khó khăn về nhân lực cao gần gấp ba lần mức trung bình toàn cầu.
Các chuyên gia cho rằng áp lực tuyển dụng tại Trung Quốc đặc biệt lớn do ngành dược phát triển quá nhanh. Nếu như Ấn Độ hưởng lợi từ ngành gia công dược phẩm còn Nhật Bản sở hữu ngành công nghiệp dược phát triển lâu năm, thì Trung Quốc mới chỉ bước vào giai đoạn mở rộng mạnh ra thị trường quốc tế.
Theo IQVIA, các doanh nghiệp Trung Quốc hiện tham gia khoảng 32% tổng số thử nghiệm lâm sàng trên toàn cầu trong năm 2025, tăng mạnh so với chỉ 2% vào năm 2009.
Song song với đó, nhu cầu tìm kiếm thuốc mới của các tập đoàn dược quốc tế sau khi nhiều loại thuốc chủ lực hết thời hạn bảo hộ sáng chế đã thúc đẩy làn sóng cấp phép công nghệ với các doanh nghiệp Trung Quốc. Theo Pharmcube, tổng giá trị các thỏa thuận cấp phép với đối tác tại Trung Quốc đã tăng từ 318 triệu USD năm 2016 lên khoảng 138 tỷ USD trong năm 2025.
Các chuyên gia nhận định việc thiếu nhân sự cấp cao có kinh nghiệm quốc tế đang trở thành "điểm nghẽn" đối với quá trình thương mại hóa thuốc của doanh nghiệp Trung Quốc trên thị trường toàn cầu.
Để khắc phục, nhiều doanh nghiệp đã tăng cường đào tạo nội bộ và tuyển dụng nhân sự quốc tế. Hengrui cho biết sẽ đẩy mạnh cả hai hướng này, dù chi phí tuyển dụng ngày càng cao do cạnh tranh gay gắt trên thị trường lao động.
Trong khi đó, Shanghai Henlius Biotech đã thành lập các bộ phận phụ trách thử nghiệm lâm sàng và đăng ký thuốc tại Mỹ, châu Âu, Nhật Bản và Australia nhằm trực tiếp triển khai các chương trình nghiên cứu ở nước ngoài.
Các chuyên gia cũng cho rằng việc mở rộng ra thị trường quốc tế là xu hướng tất yếu khi nhiều cơ quan quản lý yêu cầu dữ liệu thử nghiệm trên các nhóm bệnh nhân đa dạng hơn.
Theo các cơ quan quản lý dược của Mỹ và Nhật Bản, dữ liệu chỉ thu thập từ bệnh nhân Trung Quốc thường chưa đủ để đánh giá đầy đủ hiệu quả và mức độ an toàn của thuốc đối với các nhóm dân số khác.
Giới tuyển dụng nhận định tình trạng thiếu nhân lực hiện chưa cản trở kế hoạch mở rộng ra nước ngoài của các doanh nghiệp dược Trung Quốc, nhưng có thể làm chậm tiến độ triển khai hoặc khiến các doanh nghiệp phải phụ thuộc nhiều hơn vào đối tác quốc tế trong các thử nghiệm lâm sàng.
Để thu hút nhân sự cấp cao, các doanh nghiệp Trung Quốc cần xây dựng chiến lược phát triển quốc tế rõ ràng, đồng thời tạo sức hấp dẫn về môi trường nghiên cứu, cơ chế ra quyết định và định hướng dài hạn, thay vì chỉ cạnh tranh bằng chế độ đãi ngộ.