Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc (NDRC) cho biết sẽ nâng giá trần xăng thêm 1.160 nhân dân tệ/tấn và dầu diesel thêm 1.115 nhân dân tệ/tấn, có hiệu lực từ nửa đêm ngày 23/3.
Dù bị kìm chế, đây vẫn là đợt điều chỉnh mạnh nhất từng được ghi nhận, đưa giá trần nhiên liệu tiến gần mức của năm 2022, thời điểm giá năng lượng tăng vọt sau xung đột Nga – Ukraine.
Theo cơ chế hiện hành, giá bán lẻ nhiên liệu được điều chỉnh mỗi 10 ngày làm việc, dựa trên biến động giá dầu thô quốc tế, đồng thời tính đến chi phí chế biến, thuế, phân phối và biên lợi nhuận hợp lý. Nếu áp dụng đầy đủ theo công thức, giá xăng và dầu diesel đáng lẽ đã tăng lần lượt 2.205 và 2.120 nhân dân tệ mỗi tấn.
NDRC cho biết việc hạn chế mức tăng nhằm giảm gánh nặng cho người tiêu dùng, hỗ trợ doanh nghiệp và duy trì ổn định kinh tế – xã hội.
Với mức điều chỉnh mới, chi phí đổ đầy bình xăng 50 lít (RON 92) của một xe cá nhân ước tính tăng thêm khoảng 6,5 USD.
Trước khi giá mới có hiệu lực, nhiều người dân đã xếp hàng tại các trạm xăng trên toàn quốc để đổ nhiên liệu. Tập đoàn Sinopec đã gửi thông báo tới khách hàng cảnh báo giá sẽ tăng mạnh, đồng thời khuyến nghị đổ xăng ngoài giờ cao điểm.
Các chuyên gia ước tính việc giá dầu tăng 10% có thể khiến chỉ số giá sản xuất (PPI) của Trung Quốc tăng thêm khoảng 0,4 điểm phần trăm, trong bối cảnh PPI hiện vẫn đang giảm 0,9%.
Tuy nhiên, ông Shuang Ding, nhà kinh tế trưởng tại Ngân hàng Standard Chartered, nhận định lạm phát do chi phí đẩy có thể gây bất lợi cho doanh nghiệp, do có thể làm thu hẹp biên lợi nhuận.
Việc chính phủ hạn chế mức tăng giá bán ra sẽ khiến các nhà máy lọc dầu khó chuyển toàn bộ chi phí đầu vào tăng cao sang người tiêu dùng. Trong khi đó, nhu cầu yếu có thể tiếp tục gây áp lực, làm gia tăng thua lỗ trong ngành lọc hóa dầu.
Tại Sơn Đông - trung tâm của các nhà máy lọc dầu tư nhân quy mô nhỏ - lợi nhuận đã giảm xuống gần mức thấp nhất trong ba năm, với mức lỗ lên tới 122 nhân dân tệ/tấn tính đến ngày 20/3.
Trước đó, công suất vận hành cao kết hợp với nhu cầu yếu và lệnh hạn chế xuất khẩu nhiên liệu đã khiến tồn kho xăng và dầu diesel tăng lên mức cao tạm thời.