Theo Công văn số 11/CPVP-KTTH của Văn phòng Chính phủ thông báo chỉ đạo của Thủ tướng về giá bán than vào 4 hộ trên, giá bán than vào xi măng, giấy và phân bón được thực hiện theo giá thị trường, giá bán than vào hộ điện thực hiện theo Lộ trình điều chỉnh giá bán điện. Vì vậy, ngay từ đầu năm 2007, Tập đoàn Công nghiệp Than- Khoáng sản Việt Nam (TKV) đã cùng với Tổng Công ty Xi măng Việt Nam, Tông Công ty Hóa chất Việt Nam và Tổng Công ty Giấy Việt Nam thỏa thuận mức điều chỉnh giá tăng theo 2 bước: Bước 1, từ ngày 15-1-2007 tăng 20% so với giá năm 2006; Bước 2, trong quý III/2007 sẽ bàn bạc nhằm thực hiện giá bán than theo giá thị trường.
Giá bán than vào hộ điện, TKV và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã thống nhất điều chỉnh từ 5-2-2007, tăng 10% so với giá năm 2006 và từ 1-7-2008 tăng 20% so với giá năm 2007.
Song vì mục tiêu bình ổn giá cả thị trường, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, TKV đã không điều chỉnh giá bán than cho sản xuất xi măng, giấy và phân bón trong quý III-2007 mặc dù đã thỏa thuận thống nhất tăng giá bán than giữa TKV và 3 hộ trên, riêng bán than cho đạm đã thực hiện từng bước theo cơ chế thị trường với các mức giá được hai bên thống nhất.
Theo TKV, qua phân tích kết quả sản xuất kinh doanh của Công ty Cổ phần Nhiệt điện Phả Lại và Công ty xi măng Chinfon Hải Phòng cho thấy nếu giá bán than thực hiện theo giá thị trường thì cũng chỉ làm giảm 20-25% lợi nhuận của các công ty này chứ không làm tăng giá bán điện, xi măng.
Công ty Cổ phần Nhiệt điện Phả Lại năm 2006 mua của TKV 3.747.425 tấn than cám 5 và 799 tấn cám 4b với tổng số tiền tính theo giá FOB là 1.088 tỷ đồng; Công ty lãi trước thuế là 965 tỷ đồng. Nếu toàn bộ số than nói trên phải mua theo giá bán như các hộ khác trong nước thì số tiền phải chi thêm là 241 tỷ đồng, vẫn thấp hơn số lãi trước thuế của Công ty là 742 tỷ đồng. Tương tự, 6 tháng đầu năm 2007, Công ty Cổ phần Nhiệt điện Phả Lại mua của TKV 2.013.262 tấn than với tổng chi phí tính theo giá FOB là 643 tỷ đồng, lãi trước thuế là 562 tỷ đồng. Nếu than phải mua theo giá bán cho các hộ sử dụng khác trong nước thì phải chi thêm 232 tỷ đồng, vẫn thấp hơn số lợi nhuận là 330 tỷ đồng. Mức lợi nhuận năm 2006 của Công ty Cổ phần Nhiệt điện Phả Lại (trước thuế là 965 tỷ đồng), bằng 36,3% lợi nhuận trước thuế của TKV.
Công ty xi măng Chinfon Hải Phòng năm 2006 mua của TKV 190 ngàn tấn than với giá bình quân cám 3b là 369.500 đồng/tấn, Công ty có lãi 17 triệu USD, tương đương 272 tỷ đồng. Nếu toàn bộ số than nói trên phải mua theo giá bán như các hộ khác trong nước thì số tiền phải chi thêm là gần 60 tỷ đồng, vẫn thấp hơn số lãi trước thuế của Công ty là 212 tỷ đồng.
Ngày 30-11-2007, Văn phòng Chính phủ đã có Công văn số 252/TB-VPCP Thông báo ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng về các giải pháp điều hành giá cả, thị trường cuối năm 2007 và dịp Tết nguyên đán Mậu Tý, trong đó nêu rõ: “Tiếp tục thực hiện Lộ trình xóa bao cấp qua giá để năm 2008, giá dầu, giá than (trừ than cho sản xuất điện) thực hiện theo cơ chế giá thị trường; thực hiện các chính sách và giải pháp hỗ trợ của Nhà nước cho người nghèo và các doanh nghiệp bị tác động điều chỉnh giá”.
Ngày 12-12-2007, Văn phòng Chính phủ tiếp tục ra văn bản số 256/TB-VPCP Thông báo ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng tại Hội nghị triển khai Nghị quyết của Quốc hội về nhiệm vụ tài chính và dự toán ngân sách nhà nước năm 2008. Một lần nữa Chính phủ lại khẳng định “Trước mắt chấm dứt bù lỗ kinh doanh mặt hàng dầu, không bao cấp giá bán than cho sản xuất xi măng, phân bón và giấy”.
Căn cứ vào chỉ đạo của Thủ tướng, TKV và các hộ xi măng, giấy, phân bón đã thống nhất: kể từ ngày 1-1-2008, giá bán than được điều chỉnh theo mức giá bán vào các hộ khác trong nước áp dụng từ 2-4-2007. Cụ thể: Than cám 3a 780.000đ/tấn; than cám 3b 750.000đ/tấn; than cám 3c 610.000đ/tấn; than cám 4a 540.000đ/tấn; than cám 4b 500.000đ/tấn, than cục xô 972.000đ/tấn và tiến tới từ 1-7-2008 giá than áp dụng theo giá thị trường cùng thời điểm.
Tuy nhiên, mức giá bán than cho các hộ xi măng, giấy và phân bón từ ngày 1-1-2008 ở trên mới bằng 70-80% giá bán than trên thị trường trong nước và bằng khoảng 50% giá bán than xuất khẩu cùng loại. Như vậy, hiện nay, giá bán than đối với các hộ tiêu thụ lớn vẫn còn chênh lệch nhiều so với giá bán trên thị trường trong nước và thấp hơn nhiều so với giá than xuất khẩu. Vì vậy, theo chỉ đạo của Chính phủ, việc tăng giá bán than sẽ được tiếp tục được điều chỉnh trong năm 2008 cho phù hợp với cơ chế thị trường.