Giá thép cuốn nóng và thép thanh đã bị đẩy lên trên 900 USD/tấn hiện nay so với mức trung bình 500 USD/tấn năm 2007 do chi phí sản xuất tăng và nhu cầu mạnh từ Ấn Độ, Trung Quốc và Trung Đông. Trong bối cảnh này, hãng Citigroup mới đây đã điều chỉnh tăng mức dự báo về giá thép thế giới trung bình năm 2008 từ 700 USD/tấn lên 800 USD/tấn, còn giá trong năm 2009 được điều chỉnh tăng lên 850 USD/tấn so với 705 USD/tấn dự báo trước đây.
Theo Viện Nghiên cứu Sắt – Thép Quốc tế (IISI), nhu cầu thép thế giới sẽ tăng 6,7% trong năm 2008 lên 1,282 tỷ tấn - mức cao kỷ lục từ trước tới nay, và sẽ tiếp tục tăng lên 1,363 tỷ tấn vào năm 2009. Động lực chính đẩy nhu cầu tăng mạnh sẽ vẫn đến từ các quốc gia Trung Quốc, Ấn Độ, Nga và Braxin, bất chấp tốc độ tăng tiêu thụ chậm lại ở Tây Âu. Năm 2007, thế giới tiêu thụ 1,201 tỷ tấn.
Nhu cầu ở các nền kinh tế đang nổi sẽ thừa sức bù lại nhu cầu chậm lại ở Mỹ và Liên minh châu Âu (EU). Nhóm BRIC (Braxin, Nga, Ấn Độ và Trung Quốc) sẽ tiếp tục dẫn đầu thế giới về tốc độ tăng tiêu thụ thép, với 11,1% năm 2008 và 10,3% năm 2009. Dự báo nhu cầu của Trung Quốc sẽ tăng 11,5% trong năm 2008, nâng thị phần của nước này trong tổng tiêu thụ thép toàn cầu lên 35%. Trung Quốc đang là nước sản xuất và tiêu thụ thép lớn nhất thế giới. Trái lại, nhu cầu ở khối thương mại Bắc Mỹ (NAFTA – bao gồm Mỹ, Canada và Mêhicô) đã giảm 9,1% trong giai đoạn 2006-2007 do kinh tế suy yếu. Nhập khẩu thép vào khu vực này liên tục suy giảm, không chỉ do tiêu thụ giảm, mà còn bởi các nước này có chủ trương xuất hàng dự trữ ra để dùng. Nhu cầu thép ở NAFTA dự báo sẽ chỉ tăng 1,9% trong năm 2008, trong khi ở EU sẽ tăng 1,6%.
Do chi phí sản xuất tăng mạnh, đặc biệt là giá quặng sắt tăng 65% và giá than đá tăng gấp đôi chỉ trong một thời gian ngắn, hàng loạt các nhà sản xuất thép đã phải điều chỉnh tăng giá bán. Điều này xảy ra đúng lúc tình hình lạm phát nóng bỏng, khiến một số chính phủ phải đưa ra các biện pháp hạn chế xuất khẩu, đảm bảo nguồn cung với giá cả hợp lý cho thị trường nội địa.
Tại Trung Quốc, khoảng 60 nhà máy thép đã tăng giá sản phẩm của mình lên, trong đó có Baosteel, nhà máy thép lớn nhất quốc gia. Baosteel quyết định tăng giá thép thêm 20% trong quý II. Giá thép ở nước này đã tăng 10% từ đầu năm tới nay. Do tiêu thụ nội địa mạnh và kinh tế tăng trưởng nóng, chính phủ Trung Quốc có chủ trương giảm tốc độ xuất khẩu thép. Phó chủ tịch Hiệp hội Gang Thép Trung Quốc, ông Luo Bingsheng, dự báo xuất khẩu thép nước này năm 2008 sẽ giảm xuống 48 triệu tấn, giảm 23% so với năm 2007. Việc Trung Quốc giảm xuất khẩu thép chắc chắn sẽ có tác động lớn tới thị trường thép toàn cầu.
Tập đoàn Posco của Hàn Quốc - nhà sản xuất thép lớn thứ tư thế giới cũng vừa thông báo tăng giá các sản phẩm thép chủ chốt ở thị trường trong nước để bù đắp cho việc sự giá các nguyên vật liệu thô đang gia tăng. Bắt đầu từ ngày 17/4, giá các sản phẩm thép của Posco, trong đó có thép tấm sử dụng trong ngành đóng tàu và sản xuất ô tô, tăng 7.500 Won (7,69 USD) lên 140.000 Won/tấn.
Các chính sách đối với mặt hàng thép của Hàn Quốc và Trung Quốc sẽ có ảnh hưởng lớn tới giá thành thép nhập vào Việt Nam, vì đây là hai nguồn cung cấp chính. Chúng ta không chỉ nhập khẩu thép thành phẩm mà còn phụ thuộc nhiều vào phôi thép nhập khẩu, đặc biệt ở Trung Quốc. Theo Chủ tịch Hiệp hội Thép Việt Nam, nhập khẩu thép và phôi thép vào nước ta trong quý I/2008 đã tăng 110,7%, một tốc độ quá cao, đạt khoảng 3,44 triệu tấn thép các loại trị giá hơn 2,4 tỷ USD, tăng 110,7% về lượng so với cùng kỳ 2007. Trong đó, riêng phôi thép được các doanh nghiệp nhập về đến 959.000 tấn, tăng 88,8% về lượng so với cùng kỳ năm ngoái. Trung Quốc đang có những thay đổi chính sách làm cho giá phôi xuất khẩu cao hơn giá thép thành phẩm. Hiện khoảng 50% lượng phôi thép nhập vào nước ta đến từ Trung Quốc. Phụ thộc vào nguyên liệu nhập khẩu khiến cho không chỉ lợi nhuận của ngành thép nước ta bất ổn, mà người sử dụng cũng thua thiệt nhiều do sự biến động mạnh về giá ở thị trường quốc tế. Thực tế là bất chấp sự tăng trưởng của sản lượng sản xuất trong nước và sản lượng tiêu thụ, giá thép trên thị trường Việt Nam vẫn tăng với tốc độ phi mã. Trong 5 năm (2003 – 2008), giá thép tăng gấp đôi. Và chỉ trong vài tháng cuối năm 2007, đầu năm 2008, giá thép đã tăng tới 4 lần, lên tới ngưỡng 18 triệu đồng/tấn như hiện tại. Giá thép tăng gấp, không những làm các nhà thầu xây dựng, người tiêu dùng khốn đốn mà đã ảnh hưởng trực tiếp tới nền kinh tế quốc gia.
Thị trường tiêu thụ thép toàn cầu đều đang hy vọng vào mức giá giảm trong 6 tháng cuối năm nay. Tuy nhiên, khả năng giá trở lại mức hồi đầu năm là hi hữu, bởi một mặt bằng giá mới, trong đó có các loại nguyên nhiên liệu đã được đặt ra. Dự báo giá thép sẽ còn tăng trong một vài tháng tới và sẽ chỉ giảm nhẹ vào những tháng cuối năm.