Xuất nhập khẩu thuỷ sản của Trung Quốc và Mỹ, Quý I/2008

 

Nhập khẩu thuỷ sản vào Mỹ tiếp tục tăng lên trong quý I/2008, tăng 21% về khối lượng và 25% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái. Mực đông lạnh, cá đông lạnh và bột cá là những hạng mục nhập khẩu chủ yếu. Ngoại trừ bột cá nhập cho nuôi thuỷ sản trong nước, các sản phẩm từ bột cá nhập khẩu chủ yếu được dùng để chế biến và tái xuất sang Trung Quốc.

1- Xuất khẩu thuỷ sản từ Trung Quốc sang Mỹ giảm trong quý I/2008

Mỹ là một thị trường quan trọng của ngành thuỷ sản Trung Quốc, hàng năm thị trường này chiếm từ 15% tới 20% tổng sản lượng xuất khẩu của thuỷ sản Trung Quốc. Vì vậy, bất kỳ thay đổi nào trong xu hướng xuất khẩu sẽ tác động tới cả ngành công nghiệp thuỷ sản Trung Quốc gồm khoảng 800 nhà máy và công ty chế biến đang xuất khẩu sang Mỹ. Xuất khẩu thuỷ sản từ Trung Quốc sang Mỹ đã giảm sút sau khi Mỹ hoãn nhập 5 loài thủy sản từ Trung Quốc (cá da trơn nuôi, tôm, cá chình, và cá chày kể từ tháng 6/2007.

Những số liệu của hải quan Trung Quốc (bảng 1) cho thấy trong quý I năm nay, xuất khẩu thuỷ sản từ Trung Quốc sang Mỹ giảm 12% về giá trị và giảm 17% về khối lượng so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là lần đầu tiên xuất khẩu thuỷ sản Trung Quốc sang thị trường Mỹ có chiều hướng giảm sút.

 

Bảng 1: Xuất nhập khẩu thuỷ sản Trung Quốc với Mỹ

 

Số liệu của từng tháng chỉ ra rằng trong 3 tháng, từ tháng 1 tới tháng 3/2008, xuất khẩu giảm cả về giá trị và khối lượng so với cùng kỳ năm ngoái. Khối lượng thuỷ sản xuất khẩu trong tháng Hai vừa qua chỉ đạt 29.759 MT (trị giá 110 triệu USD), giảm hẳn 25,7% so với tháng 2/2007. Nguyên nhân của sự sụt giảm này một phần vì thời tiết xấu tại Trung Quốc hai tháng trước đây. Thời tiết xấu đã làm thiệt hại 870.000 tấn cá và thuỷ sản ở miền nam Trung Quốc, chủ yếu là cá rôphi, cá da trơn, và một số loại thuỷ sản khác.

 

Bảng 2: Xuất khẩu thuỷ sản hàng tháng từ Trung Quốc sang Mỹ

 

Giá trị xuất khẩu của hầu hết các loại thuỷ sản xuất từ Trung Quốc sang Mỹ đều liên tục sụt giảm, và cá rôphi bị ảnh hưởng ít nhất (giá trị xuất khẩu rôphi Trung Quốc sang Mỹ tháng 2/2008 là 64 triệu USD (24.410MT), giảm 1 triệu USD so với cùng kỳ năm ngoái (65 triệu USD, 27.574 MT). Xuất khẩu rôphi của Trung Quốc không giảm mà còn tăng về giá trị thể hiện qua đơn giá tăng lên vì các địa bàn nuôi rôphi chính của Trung Quốc (tỉnh Hải Nam và Quảng Châu) không bị ảnh hưởng bởi thời tiết lạnh giá của mùa đông vừa rồi. Giá trị xuất khẩu các loài thủy sản nuôi khác đều giảm.

2- Mỹ tăng nhập khẩu thuỷ sản

Nhập khẩu thuỷ sản vào Mỹ tiếp tục tăng lên trong quý I/2008, tăng 21% về khối lượng và 25% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái. Mực đông lạnh, cá đông lạnh và bột cá là những hạng mục nhập khẩu chủ yếu. Ngoại trừ bột cá nhập cho nuôi thuỷ sản trong nước, các sản phẩm từ bột cá nhập khẩu chủ yếu được dùng để chế biến và tái xuất sang Trung Quốc.

3- Xu hướng trong thời gian tới

Năm ngoái, thuỷ sản, đồ chơi, thức ăn cho vật nuôi làm cảnh của Trung Quốc sang Mỹ đã giảm dần, sau khi hàng loạt bài báo bôi nhọ hàng hoá Trung Quốc lan tràn trên các phương tiện thông tin đại chúng. Việc đồng đôla Mỹ giảm giá trong bối cảnh nền kinh tế Mỹ suy thoái đã làm giảm sức mua của dân chúng Mỹ, cộng với giá nguyên liệu đầu vào của ngành thuỷ sản tăng chóng mặt đã đẩy ngành thuỷ sản Trung Quốc vào hoàn khó khăn nhất từ trước tới nay.

Trung Quốc hiện nay đang có những thay đổi về chính sách, thay vì ưu tiên xuất khẩu, nước này sẽ chú trọng hơn vào thị trường trong nước, đặc biệt sẽ nhắm vào 57% dân số đang sống ở nông thôn. Chính quyền Trung Quốc hiện đang thực hiện hàng loạt biện pháp nhằm thúc đẩy tiêu dùng thông qua đầu tư, miễn trừ học phí cho học sinh nông thôn, hỗ trợ chi phí y tế và bảo hiểm nhân thọ, v.v… Rất có thể trong một tương lai gần, khoảng 10 hay 20 năm nữa, Trung Quốc sẽ không cần xuất khẩu thuỷ sản mà sẽ là nhập khẩu thuỷ sản để đáp ứng nhu cầu trong nước. Hiện nay, Trung Quốc đang nhập thuỷ sản nhiều hơn xuất, và khoảng 1/3 số thuỷ sản nhập khẩu được chế biến để tái xuất ra nước ngoài.