Vừa qua, Bộ NN và PTNT đã có công văn 3352/BNN-CB đề xuất với Bộ Tài chính phương án giảm thuế nhập khẩu (NK) nguyên liệu thủy sản phục vụ chế biến xuất khẩu (XK).
Theo Bộ NN và PTNT, việc NK nguyên liệu thủy sản phục vụ chế biến XK là cần thiết và góp phần quan trọng để giữ vững nhịp độ tăng trưởng kim ngạch XK thủy sản cũng như phát huy hiệu quả năng lực sản xuất của nhà máy chế biến, tạo thêm việc làm, tăng giá trị gia tăng của sản phẩm, đặc biệt trong bối cảnh thiếu hụt nguồn cung nguyên liệu sản xuất trong nước cho chế biến XK.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy các thủ tục thanh khoản để hoàn thuế đã gây khó khăn cho các DN chế biến XK, nhất là đối với DN vừa và nhỏ. Cụ thể, khi DN chưa chế biến hết số nguyên liệu NK quá thời hạn 275 ngày, kể từ ngày đăng ký với cơ quan hải quan đến ngày thanh khoản, thì phải tiến hành các thủ tục vay tiền tạm đóng thuế, sau khi XK xong mới được làm quy trình hoàn thuế với các thủ tục phức tạp và tốn nhiều thời gian.
VASEP cho biết, với quy định hoàn thuế trước 275 ngày, các DN không dám NK nhiều nguyên liệu thủy sản vì sợ nợ đọng thuế khi chưa xuất được hàng trước 275 ngày. Ngoài ra, DN còn gặp phải một số bất cập như treo thuế NK ở mức 12 - 30% trong 275 ngày, phải nộp thuế NK khi quá 275 ngày với thủ tục thanh khoản còn phức tạp và chậm trễ, thời gian hoàn thuế NK tạm nộp còn dài trong bối cảnh lãi suất ngân hàng quá cao... Mặt khác, hiện mức thuế NK nguyên liệu thủy sản đang áp dụng ở Việt Nam cao hơn nhiều nước trong khu vực, cụ thể thuế NK nguyên liệu của một số nước trong khu vực như Thái Lan và Trung Quốc đều bằng 0.
Theo VASEP, thuế NK làm tăng chi phí đầu vào, tăng giá sản phẩm XK khiến DN khó cạnh tranh với các nước trong khu vực. Theo tính toán, các doanh nghiệp chế biến XK thủy sản hiện nay nếu quản lý kinh doanh tốt mới có thể đạt lợi nhuận khoảng 3%, do đó nếu phải chịu mức thuế NK nguyên liệu 5% thì chắc chắn doanh nghiệp đó sẽ rơi vào tình trạng thua lỗ.
VASEP cũng đề nghị Bộ Tài chính và Bộ NN và PTNT xem xét cho phép áp dụng thuế NK nguyên liệu thống nhất bằng 1% cho các loại nguyên liệu thuộc nhóm 0306 và 0307 (bao gồm tôm sú, tôm chân trắng, tôm biển, bạch tuộc và mực các loại).