Bộ trưởng bộ Dầu mỏ Abdul Kareem al-Luaibi cho biết, xuất khẩu dầu thô của Iraq có thể tăng lên mức cao nhất trong 13 năm do các lô hàng từ khu vực phía bắc của người Kurd tăng tới gần mức mục tiêu.
Ông cho biết trong cuộc họp báo hôm 3/3, “xuất khẩu sẽ vượt mức hiện tại là 2,2 triệu thùng một ngày vào tháng ba, đó sẽ là mức cao nhất từ năm 1998”
Iraq, quốc gia có trữ lượng dầu lớn thứ năm thế giới, cần đầu tư và chuyên môn của nước ngoài để giúp nâng cao xuất khẩu năng lượng và xây dựng lại nền kinh tế bị đã bị hủy hoại bởi những năm xung đột, bị trừng phạt kinh tế và những hành động phá hoại. Nước này đã ký 15 giấy phép về dầu và khí kể từ cuộc chiến của Hoa Kỳ  năm 2003, lật đổ chế độ của cựu Tổng Thống Saddam Hussein, và tiếp tục xuất khẩu từ khu vực tự trị của người Kurd vào tháng trước.
Iraq nối lại xuất khẩu dầu thô từ khu vực người Kurd, đã bị dừng lại hơn một năm, hôm 3/2 sau khi kết thúc tranh chấp về thanh toán lợi tức.
Ông al-Luaibi cho biết các chuyến hàng từ khu vực người Kurd đã lên tới 93 nghìn thùng một ngày và được lên kế hoạch đạt được mục tiêu của họ 100 nghìn thùng một ngày “trong vài ngày”.
Chính phủ Iraq cam kết trả tiền cho các công ty nước ngoài hoạt động tại Kurd. Các công ty gồm DNO International ASA của Na Uy và Genel Enerji AS của Thổ Nhĩ Kỳ vẫn bị nợ khoảng 400 triệu và 500 triệu lợi tức chưa thanh toán.
Công ty dầu mỏ DNO, Addax Petroleum Corp và các công ty khác đã ngừng xuất khẩu dầu thô sau khi chính quyền trung ương của Iraq dừng hoàn trả thanh toán cho họ trong lúc bất đồng ngày càng tăng giữa chính quyền ở Baghdad và chính quyền địa phương.
Chính quyền trung ương cho rằng, thỏa thuận phân chia sản phẩm giữa chính quyền người Kurd và các công ty nước ngoài không hợp lệ vì họ phân bổ cho các công ty nước ngoài một phần dầu mà họ sản xuất. Các hợp đồng dịch vụ được Bộ Dầu mỏ chấp nhận, các nhà sản xuất nước ngoài phải nộp một khoản lệ phí cho mỗi thùng.
Xuất khẩu của Iraq dự kiến tăng thêm sau khi kho cảng ngoài khơi trong trạm dầu phía nam Basra hoạt động vào cuối năm nay. Ông al-Luaibi nói “xuất khẩu dầu của Iraq bị cản trở do thiếu kho xuất khẩu”
Bộ trưởng cho biết, vẫn chưa có ngày ký kết hợp đồng phát triển khí tự nhiên Akkas của Iraq với các đối tác Công ty khí Hàn Quốc được gọi là Kogas, và Công ty Quốc gia KazMunaiGaz, nhà sản xuất nhiên liệu của nhà nước Kazakhstan. Thỏa thuận này đã nhiều lần bị trì hoãn kể từ 14/11. Các cuộc đàn phán với công ty Royal Dutch Shell Plc và Mitsubishi Corp vẫn tiếp tục về dự án thu hồi khí đồng hành tại mỏ dầu phía nam Iraq.
Các cố vấn pháp lý quốc tế đã nghiên cứu hợp đồng với Shell và Mitsubishi và khuyến nghị của họ sẽ được trình lên ủy ban năng lượng của chính phủ. Chính phủ muốn sản xuất khí làm nhiên liệu cho các nhà máy điện, đáp ứng cho nhu cầu trong nước cũng như một tiềm năng xuất khẩu. Việc cắt giảm điện nghiêm trọng và chế độ phân phối đã gây ra các cuội biểu tình bạo lực và đôi khi gây chết người.
(Theo Bloomberg)