Số liệu của chính phủ Nhật Bản cho thấy kim ngạch xuất khẩu tháng 5/2026 tăng 17% so với cùng kỳ năm trước, vượt dự báo tăng 16,2% của thị trường và cao hơn mức tăng 14,8% của tháng 4/2026. Tuy nhiên, khối lượng xuất khẩu chỉ tăng 0,5%.
Theo các nhà phân tích, đồng yen yếu và giá năng lượng tăng mạnh là những yếu tố chính thúc đẩy xuất khẩu và nhập khẩu tăng về mặt giá trị. Điều này cho thấy sức tăng thực chất của hoạt động xuất khẩu vẫn còn hạn chế.
Nhu cầu mạnh từ các lĩnh vực AI và trung tâm dữ liệu đã thúc đẩy xuất khẩu linh kiện điện tử, đồng thời đẩy giá chip nhớ và kim loại màu tăng cao. Xuất khẩu sang Mỹ tăng 12,5% trong tháng 5/2026, trong khi xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 17,9%.
Ở chiều ngược lại, nhập khẩu tăng 12,5%, thấp hơn một chút so với dự báo tăng 12,8%, bất chấp lượng dầu thô nhập khẩu giảm mạnh do việc đóng cửa eo biển Hormuz làm giá dầu và các sản phẩm năng lượng leo thang.
Khối lượng dầu thô nhập khẩu giảm 57,3%, trong khi giá trị nhập khẩu dầu thô giảm 28,5%. Chi phí nhập khẩu dầu tính theo đồng yen trên mỗi đơn vị hàng hóa đã lên mức cao nhất từ trước đến nay.
Nhật Bản ghi nhận thâm hụt thương mại 378,7 tỷ yen (2,36 tỷ USD) trong tháng 5/2026, thấp hơn mức thâm hụt 564,6 tỷ yen mà thị trường dự báo.
Một dữ liệu khác đáng lưu ý là đơn đặt hàng máy móc lõi - thước đo đầu tư doanh nghiệp - trong tháng 4/2026 tăng 8,7% so với tháng trước, vượt xa dự báo tăng 0,9%, cho thấy hoạt động đầu tư của khu vực doanh nghiệp đang có dấu hiệu cải thiện.
Là quốc gia phụ thuộc lớn vào năng lượng nhập khẩu, Nhật Bản chịu tác động mạnh từ những gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông. Dù chính phủ đã tăng cường nhập khẩu dầu từ các nguồn khác, trong đó có Mỹ, các biện pháp này chưa thể bù đắp hoàn toàn sự sụt giảm nguồn cung từ khu vực Trung Đông.
Trong tháng 5/2026, khối lượng dầu thô nhập khẩu từ Trung Đông giảm tới 61,9%, trong khi lượng dầu nhập từ Mỹ tăng 24%.
Mỹ và Iran đã nhất trí về khuôn khổ một thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột, dỡ bỏ phong tỏa đối với Iran và mở lại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng quá trình khôi phục hoàn toàn hoạt động vận tải biển sẽ cần thêm thời gian do hạ tầng dầu khí bị hư hại, rủi ro an ninh vẫn hiện hữu và thị trường bảo hiểm hàng hải chưa trở lại bình thường.
Các chuyên gia nhận định giá dầu cao kéo dài có thể làm suy yếu xuất khẩu ròng của Nhật Bản trong thời gian tới, do điều kiện thương mại xấu đi và nhu cầu toàn cầu giảm tốc gây áp lực lên triển vọng xuất khẩu.